ترجمه واقعاً بد بود

اگه خروجی AI یکدست نیست، اولین واکنش اینه که تقصیر رو بندازی گردن مدل. معمولاً تقصیر مدل نیست؛ تقصیر قرارداده — همون واژه‌نامه‌ای که بین محصولت و زبانی که باهاش تولید می‌کنی وجود نداره.

به ایجنت یه کار ترجمه بدون واژه‌نامه دادم. خروجی از نظر فنی فارسی بود و از نظر احساسی غلط. صرف فعل‌ها با فاعل‌هاشون نمی‌خوند. به‌جای انتخاب واژه، واژه ساخته بود. جمله‌هایی ساخته بود که توی فارسی جوری نمی‌تونن تموم بشن. وقتی خوندمش، سوال واضح رو پرسیدم: آیا باید یه دیکشنری کامل بسازیم که درست ترجمه کنی؟

بدون دیکشنری، هر پاس ترجمه یه پیش‌نویس اوله — حتی اونی که مدل قبلاً یادش رفته نوشته.


دیکشنری تصمیم محصوله

واژه‌های نقش، مهارت، ورک‌فلو و ایجنت باید قبل از ترجمه‌ی حتی یه جمله قفل می‌شدن.

واژه‌نامه یه راهنمای استایل نیست. قراردادیه بین محصول و زبان. Agent می‌شه ایجنت. Skill می‌شه مهارت. Role می‌شه نقش. Workflow می‌شه ورک‌فلو. Session می‌شه جلسه کاری، هیچ‌وقت سشن. وقتی اینا قفل شدن، جمله‌ها می‌تونن صادقانه بازسازی بشن.

واژه‌های قفل‌شده

ایجنت، مهارت، نقش، حافظه، دپارتمان، کارمندها. هرکدوم دقیقاً یک معادل فارسی دارن و لیست ردّیه‌هاشون صریحه.

ردّیه‌های صریح

هیچ‌وقت کارمندا (کلمه نیست). هیچ‌وقت کارگر برای کارمند. هیچ‌وقت سشن برای جلسه. هیچ‌وقت سیستم‌های ایجنت — همیشه ایجنتیک.

درس بزرگ برای هر کسی که با AI کسب‌وکارش رو اداره می‌کنه: خروجی یکدست از مدل بهتر نمیاد، از قرارداد بهتر میاد. دیکشنری همون قرارداده.

واژه‌نامه یه سیاهه‌ی تصمیمه. هر مدخل نه‌فقط واژه‌ی درست، بلکه واژه‌های غلطی که هرگز نباید استفاده بشن رو هم ثبت می‌کنه.


معنا رو ترجمه کن، نه گرامر رو

کپی انگلیسی بدون کانتکسته. فارسی برای معنی‌دار بودن به کانتکست نیاز داره.

مهارت، همون چیزیه که بهترین غریزه‌های ترجمه‌ی انسانی‌ام قبلاً می‌دونستن. انگلیسی کانتکست رو حذف می‌کنه؛ فارسی مطالبه‌ش می‌کنه. «ده سال سیستم ساختم» خالی توی فارسی بی‌معنیه — سیستم برای کی؟ ترجمه‌ی فارسی باید ارجاع رو صریح کنه حتی وقتی انگلیسی ناگفته رهاش می‌کنه.

این اجازه‌ی اختراع نیست؛ اجازه‌ی کامل‌کردنه. هر عبارت اضافه باید از منبع پشتیبانی بشه و نتیجه باید تنها سر پا بمونه — یه فارسی‌زبان هیچ‌وقت برای فهمیدنش به انگلیسی نیاز نداشته باشه.

۰۱

معنا رو بازسازی کن منبع واقعاً چی می‌گه؟ چه کانتکستی فارسی نیاز داره که انگلیسی حذفش کرده؟

۰۲

پیام رو تعریف کن قبل از ترجمه‌ی هر چیزی، معنا رو ساده بنویس.

۰۳

به فارسی برسونش حالا پیام رو ترجمه کن، نه گرامر رو. فعل قبل از اسم، نتیجه قبل از معماری.

اگه یه فارسی‌زبان برای فهمیدن جمله‌ت باید معکوس ترجمه‌ش کنه، بازنویسیش کن.


فعل جمع، به‌صورت عینی

قواعد مکانیکی که بیشترین خطاهای خجالت‌آور رو می‌گیرن.

توافق فاعل و فعل توی فارسی بزرگ‌ترین باگ تکراری بود. ایجنت‌ها چی فراهم می‌کنه غلطه — فاعل جمع، فعل جمع می‌خواد. مهارت حالا این رو اجباری کرده: مهارت‌ها فراهم می‌کنن، ایجنت‌ها اجرا می‌کنن، ارزیابی‌ها اجرا می‌شن. هر فاعل جمع، فعل جمع می‌گیره، حتی وقتی انگلیسی اسم محصول رو مفرد گرفته.

فاعل جمع، فعل جمع

ایجنت‌ها ... می‌کنن. مهارت‌ها ... می‌کنن. ارزیابی‌ها ... می‌کنن. با گرامر فارسی هم‌خونه‌ست، نه با انگلیسی.

نتیجه قبل از معماری

اگه یه اجرا قطع بشه، پیام می‌گه کار امنه و کار بعدی چیه — نه اینکه زیرساخت resumable است.

ترجمه‌ی خوب صدای یه فاندر ایرانی باهوشه که با یه آدم باهوش دیگه حرف می‌زنه. هر چیز دیگه رد می‌شه.

آزمون کیفیت عمداً بی‌رحمانه‌ست. آیا صداش شبیه چیزیه که یه فاندر واقعاً بگه؟ بدون انگلیسی هم معنی می‌ده؟ آیا هر کلمه کار می‌کنه؟ اگه هر جوابی نه باشه، ترجمه بازنویسی می‌شه.


اول دیکشنری رو بساز

قبل از این که با AI حتی یه کلمه تولید کنی.

۱

اسم‌ها رو قفل کن. هر آبجکت محصول — نقش، مهارت، ورک‌فلو، حافظه، ایجنت — دقیقاً یک واژه‌ی فارسی می‌گیره و یه لیست از گزینه‌های رد‌شده.

۲

قواعد گرامری رو بنویس. توافق جمع، ساختار فعل‌محور، کامل‌کردن کانتکست. قواعد مکانیکی رو کد کن تا اجرا بشن، نه امیدواری.

۳

در برابر واقعیت تست کن. هر خروجی رو به‌عنوان یه کاربر بومی بخون. اگه بوی ترجمه بده، رد می‌شه. دیکشنری اون ردشدن رو قابل‌تکرار می‌کنه.

AI بدون واژه‌نامه شکست می‌خوره چون تولید یه تصمیمه، نه یه رندر. دیکشنری همون تصمیمه.

دیکشنری چیزی رو درست کرد که مدل نمی‌تونست.

واژه‌های قفل‌شده، ردّیه‌های صریح و یه آزمون کیفیت که ترجمه‌بوی فارسی رو رد می‌کنه. این‌جوریه که کل سایت یک زبان حرف می‌زنه.

درباره‌ی سیستم طراحی RTL بخون